Rok po wielkiej wyprzedaży: płynność Bitcoina rośnie, altcoiny nieznacznie pozostają w tyle
Wyprzedaż z 10 października 2025 roku wymazała w ciągu jednego dnia ponad 19 miliardów dolarów w pozycjach lewarowanych. Pokazała, jak szybko rynek kryptowalut może się załamać, gdy znikają z niego kupujący. Rok później warunki handlu Bitcoinem i Ethereum znacznie się poprawiły. Wiele altcoinów nadal jednak pozostaje w tyle. Dlaczego płynność wraca na rynek w tak nierównomierny sposób i co oznacza to dla inwestorów?

Wyprzedaż, która ujawniła słabości rynku
10 października 2025 roku, tuż przed gwałtownymi zawirowaniami, Bitcoin był notowany na poziomie około 122 600 dolarów. W trakcie ostrej wyprzedaży jego cena spadła jednak poniżej 105 000 dolarów. W ciągu 24 godzin giełdy kryptowalutowe przymusowo zamknęły pozycje lewarowane o wartości ponad 19 miliardów dolarów. Nie chodziło przy tym wyłącznie o gwałtowny spadek ceny. Wyprzedaż pokazała, co dzieje się, gdy na rynku jednocześnie przybywa sprzedających, a ubywa kupujących.
Impulsem do wielkiej wyprzedaży były napięcia w stosunkach handlowych między Stanami Zjednoczonymi a Chinami. Na skalę spadków znaczący wpływ miał jednak również fakt, że duża część traderów korzystała z dźwigni finansowej. W przypadku handlu z dźwignią nawet niewielki spadek ceny może doprowadzić do obniżenia wartości zabezpieczenia i uruchomienia automatycznego zamykania otwartych pozycji przez giełdę. Takie wymuszone sprzedaże dodatkowo obniżają cenę, wywołując kolejne likwidacje. Powstaje w ten sposób reakcja łańcuchowa, która pogłębia pierwotny spadek. Dokładnie taki scenariusz rozegrał się w październiku 2025 roku.
Sytuacja pogarsza się, gdy z rynku wycofują się traderzy, którzy na co dzień składają zlecenia kupna. Sprzedający nagle nie mają komu sprzedać aktywów po oczekiwanej cenie. Ponieważ niektórzy inwestorzy wykorzystują wspólne zabezpieczenie dla kilku kryptowalut, presja może szybko przenieść się również na inne tokeny. Właśnie w takich momentach widać, że nie wystarczy śledzić wyłącznie ceny. Równie ważne jest to, jak duża płynność za nią stoi.
Wykres szoku płynnościowego z 10 października 2025 roku

Źródło: FTI Consulting
Czym jest płynność i dlaczego ma znaczenie?
Płynność określa, jak łatwo można kupić lub sprzedać kryptowalutę bez wywoływania znaczących zmian jej ceny. Na płynnym rynku jest wystarczająco dużo kupujących i sprzedających, dzięki czemu rynek może obsłużyć nawet większe zlecenie bez gwałtownych wahań. Przy niskiej płynności nawet stosunkowo niewielka transakcja może znacząco wpłynąć na cenę.
Wyobraźmy sobie token, którego ostatnia cena transakcyjna wynosi 10 euro. Na ekranie wszystko wygląda prosto: jeden token jest wart 10 euro. Jednak po tej cenie ktoś jest gotów kupić zaledwie kilka sztuk. Kolejne oferty kupna znajdują się dopiero na poziomie 9,80 lub 9,50 euro. Jeśli inwestor sprzeda większą liczbę tokenów jednocześnie, część z nich zostanie sprzedana po niższej cenie. Różnica między oczekiwaną a faktycznie uzyskaną ceną nazywana jest poślizgiem cenowym (slippage).
Dlatego analitycy często monitorują między innymi głębokość arkusza zleceń, znanego również jako order book. Pokazuje on, jak duże zlecenia kupna i sprzedaży oczekują w pobliżu aktualnej ceny. Często porównuje się wartość zleceń znajdujących się w odległości 0,5%, 1% lub 5% od tej ceny. Im więcej kapitału jest dostępnego w danym przedziale, tym większą transakcję rynek może zazwyczaj obsłużyć bez znaczącej zmiany ceny.
Istotny jest również spread, czyli różnica między najwyższą ofertą kupna a najniższą ofertą sprzedaży. Jeśli ktoś chce kupić token za 9,98 euro, a najtańszy sprzedający oczekuje 10,02 euro, spread wynosi cztery centy. Na aktywnym rynku różnica ta jest zazwyczaj mniejsza. W okresach niepewności spread się zwiększa, ponieważ traderzy uwzględniają większy margines na pokrycie ryzyka.
Płynności nie należy również mylić z wolumenem obrotu. Wolumen informuje o tym, ile już zostało przedmiotem transakcji. Głębokość rynku pokazuje natomiast, ile zleceń jest gotowych do realizacji kolejnych zakupów i sprzedaży. W czasie paniki wolumeny mogą osiągać rekordowe poziomy, nawet gdy warunki handlu gwałtownie się pogarszają. Co więcej, zlecenia widoczne w arkuszu nie stanowią nieodwołalnego zobowiązania – traderzy mogą je wycofać w ciągu kilku sekund. Dlatego znaczenie ma nie tylko ilość płynności, ale również to, jak długo utrzymuje się ona na rynku.
Poglądowy wykres Market Depth dla BTC

Źródło: Fumbi
Bitcoin: kupujący i sprzedający wracają na rynek
Spośród największych kryptowalut Bitcoin odnotował najbardziej wyraźną poprawę. Na 12 października 2026 roku głębokość jego arkusza zleceń w ujęciu dolarowym, w przedziale 1% od aktualnej ceny, wynosiła około 11,7 miliona dolarów. W porównaniu z dniem wielkiej wyprzedaży oznacza to wzrost o 75%. Na początku 2026 roku wartość ta wynosiła około 9 milionów dolarów, a na początku 2025 roku około 6,9 miliona dolarów.
Dane te pochodzą z wybranych scentralizowanych giełd, a nie z całego globalnego rynku handlu Bitcoinem. Mimo to wskazują na wyraźny trend: w pobliżu aktualnej ceny ponownie dostępnych jest więcej ofert kupna i sprzedaży. Co ciekawe, cena Bitcoina jest obecnie niższa niż bezpośrednio przed październikową wyprzedażą w 2025 roku. Poprawa dotyczy więc nie tylko samej ceny, ale również warunków, na jakich odbywa się handel.
Ethereum odbudowuje płynność, ale nadal pozostaje za Bitcoinem
Poprawiła się również sytuacja w arkuszach zleceń Ethereum. Głębokość rynku w przedziale 0,5% od aktualnej ceny wzrosła ponad dwukrotnie, do około 4,2 miliona dolarów. W przedziale 1% zwiększyła się o około 75%, osiągając 5,3 miliona dolarów. Również w przypadku ETH przybyło więc traderów gotowych kupować i sprzedawać w pobliżu ceny rynkowej.
W porównaniu z Bitcoinem Ethereum nadal jednak pozostaje w tyle. Inny pomiar, obejmujący bardzo wąski przedział 0,15% od ceny, wykazał, że płynność ETH stanowi zaledwie około 35–45% porównywalnej płynności Bitcoina. W poprzednim okresie wskaźnik ten wynosił co najmniej 60%.
Na pierwszy rzut oka liczby te mogą wydawać się sprzeczne, w rzeczywistości opisują jednak dwie różne kwestie. Pierwsze porównanie przedstawia sytuację Ethereum względem jego własnego poziomu sprzed roku. Drugie zestawia je z Bitcoinem na innym zestawie rynków i w węższym przedziale cenowym. Ethereum poprawiło więc swoją sytuację, ale Bitcoin w niektórych wskaźnikach osiągnął jeszcze lepsze wyniki. Przy analizie podobnych statystyk ważne jest zatem, aby wiedzieć, które giełdy i jaki przedział cenowy uwzględniono w pomiarze.
Ethereum posiada rozbudowany ekosystem zdecentralizowanych aplikacji, stablecoinów i usług finansowych. Nie oznacza to jednak automatycznie, że handel ETH jest równie łatwy jak handel Bitcoinem. Zastosowanie technologiczne sieci i płynność jej natywnej kryptowaluty to dwie odrębne kwestie.
Mniejsze kryptowaluty nadal zmagają się z niższą płynnością
Znacznie gorzej wygląda sytuacja mniejszych kryptowalut. W przypadku analizowanej grupy altcoinów głębokość arkuszy zleceń spadała już od początku 2025 roku. W przedziale 5% zmniejszyła się o około jedną trzecią, do 2 milionów dolarów. W przedziale 1% spadła o około jedną szóstą. Podczas gdy arkusze zleceń Bitcoina i Ethereum stawały się coraz bardziej płynne, wielu mniejszym tokenom nadal brakuje kapitału gotowego do zawierania transakcji kupna i sprzedaży.
Różnica jest szczególnie widoczna w przypadku większych transakcji. Sprzedaż tokenów o wartości 100 000 euro może w przypadku jednego aktywa odbyć się bez znaczącej zmiany ceny. W przypadku innego taka sama kwota szybko wyczerpie dostępne oferty kupna, a pozostała część zlecenia zostanie zrealizowana po znacznie niższej cenie. Niska płynność działa jednak w obie strony. Gwałtowny wzrost ceny może czasami wynikać po prostu z braku ofert sprzedaży w arkuszu zleceń.
Nie wszystkie altcoiny są jednak takie same. Duże projekty, takie jak Solana czy XRP, mają inną infrastrukturę handlową niż mało znane tokeny dostępne zaledwie na kilku giełdach. Płynność różni się ponadto w zależności od konkretnej platformy i pary handlowej. To, że danym tokenem można swobodnie handlować na jednej giełdzie, nie gwarantuje podobnych warunków na innych platformach.
Znaczenie ma również liczba tokenów znajdujących się w obiegu oraz ich stopniowe uwalnianie na rynek. Jeśli do obiegu trafia większa pula tokenów należących do wczesnych inwestorów lub zespołu projektu, potencjalna podaż rośnie. Jeżeli zainteresowanie kupujących jest niewielkie, cena reaguje na nią bardziej wrażliwie. Samo odblokowanie tokenów nie oznacza jednak automatycznie, że ich posiadacze zaczną je sprzedawać.
Również wysoka kapitalizacja rynkowa nie gwarantuje dużej płynności. Kapitalizacja powstaje poprzez pomnożenie aktualnej ceny przez liczbę tokenów znajdujących się w obiegu. Nie informuje jednak o tym, ile pieniędzy jest faktycznie gotowych na ich zakup. Nawet token o kapitalizacji liczonej w miliardach może więc mieć problem z obsłużeniem dużej sprzedaży bez znaczącego poślizgu cenowego.
Dlaczego kapitał wraca przede wszystkim do największych kryptowalut?
Ważną rolę odgrywają profesjonalni animatorzy rynku, znani jako market makerzy. Na giełdach nieustannie wystawiają oferty kupna i sprzedaży, pomagając utrzymać płynność handlu. Podczas gwałtownej wyprzedaży również oni ograniczają jednak swoje ryzyko. Zmniejszają wielkość zleceń, rozszerzają spread lub tymczasowo wycofują się z rynku. Gdy sytuacja się uspokaja, nie wracają do wszystkich kryptowalut w tym samym tempie.
Bitcoin i Ethereum mają przewagę dzięki rozbudowanej infrastrukturze handlowej. Są notowane na wielu giełdach, posiadają rozwinięte rynki instrumentów pochodnych, usługi przechowywania aktywów oraz produkty przeznaczone dla inwestorów profesjonalnych. Dużym uczestnikom rynku łatwiej jest więc zabezpieczać ryzyko lub otwierać większe pozycje. W przypadku małego tokena sam zakup może jeszcze przebiec bez problemów, ale jego późniejsza sprzedaż może już znacząco wpłynąć na cenę.
Interesujący jest również rozwój handlu spot, czyli kupna i sprzedaży kryptowalut bez wykorzystania instrumentów pochodnych. W ciągu czterech tygodni do 27 września 2026 roku średni tygodniowy wolumen na analizowanych scentralizowanych giełdach wynosił około 279 miliardów dolarów. W tygodniu październikowego załamania w 2025 roku było to około 801 miliardów dolarów. Różnica wynosi prawie 66%. Nie oznacza to, że rynek stracił dwie trzecie swojej wartości. Pokazuje raczej, że ekstremalnie wysoka aktywność handlowa w czasie paniki nie jest jeszcze oznaką zdrowego rynku.
Na zdecentralizowanych giełdach płynność powstaje w inny sposób, często za pośrednictwem pul płynności zamiast klasycznego arkusza zleceń. Dla użytkownika efekt jest jednak podobny: im niższa płynność, tym większy wpływ na cenę ma duża transakcja. Dlatego przy ocenie całego rynku kryptowalut nie wystarczy analizować jednej giełdy ani jednego sposobu handlu.
Ryzyko, którego nie widać na wykresie cenowym
Dla inwestora najważniejsze jest jedno: cena wyświetlana w aplikacji nie oznacza jeszcze, że można po niej sprzedać dowolną ilość kryptowaluty. Ostateczna cena zależy od wielkości zlecenia, dostępności kupujących, konkretnej platformy handlowej, modelu jej działania oraz aktualnej sytuacji rynkowej.
Na ostateczną kwotę wpływają trzy różne czynniki kosztowe:
- Opłata giełdowa to koszt realizacji usługi.
- Spread oznacza różnicę między najlepszą ofertą kupna a najlepszą ofertą sprzedaży.
- Poślizg cenowy występuje wtedy, gdy zlecenie jest realizowane stopniowo po różnych cenach.
W przypadku mniej płynnych kryptowalut dwa ostatnie czynniki mają często większe znaczenie, niż sugerowałaby sama wysokość opłaty. Istotna jest również różnica między zleceniem rynkowym a zleceniem z limitem ceny. Zlecenie rynkowe ma na celu natychmiastowy zakup lub sprzedaż po dostępnych cenach, dlatego jest bardziej podatne na poślizg cenowy. Zlecenie z limitem określa natomiast cenę, po której inwestor jest gotowy przeprowadzić transakcję. Jeśli jednak na rynku nie znajdzie się druga strona transakcji, zlecenie nie zostanie zrealizowane. Każde z tych rozwiązań wiąże się więc z innym kompromisem między szybkością realizacji a kontrolą nad ceną.
Handel mogą komplikować również wydarzenia niezwiązane bezpośrednio z blockchainem: awaria giełdy, wstrzymanie transferów lub problemy ze stablecoinem, względem którego notowany jest dany token. Jeśli stablecoin traci powiązanie z walutą referencyjną, zmienia się również znaczenie ceny wyświetlanej w danej parze handlowej. Szybka sieć blockchain nie oznacza więc automatycznie, że dany token ma wystarczającą liczbę kupujących lub że transakcja zawsze zostanie zrealizowana po oczekiwanej cenie.
Inwestując za pośrednictwem Fumbi, inwestor nie musi samodzielnie analizować arkuszy zleceń na giełdach ani zajmować się technicznymi szczegółami poszczególnych transakcji. Fumbi zapewnia kupno i sprzedaż kryptowalut za pośrednictwem swojej platformy inwestycyjnej oraz umożliwia rozłożenie inwestycji na wiele kryptowalut w ramach zdywersyfikowanych portfeli. Dywersyfikacja pomaga ograniczyć zależność inwestycji od wyników pojedynczej kryptowaluty, zmniejszając tym samym ryzyko związane z jej indywidualnymi wahaniami cenowymi.
Czy rynek kryptowalut odbudował się po ubiegłorocznym załamaniu?
Najbliższe miesiące pokażą, czy kapitał powróci również do mniejszych kryptowalut. Sam wzrost cen nie wystarczy. Bardziej przekonującymi sygnałami będą głębsze arkusze zleceń, węższe spready oraz stabilne zainteresowanie traderów na wielu giełdach. Odporność rynku zweryfikuje dopiero kolejny okres gwałtownych wahań cenowych. Wtedy okaże się, czy oferty kupna i sprzedaży pozostaną dostępne również pod presją, czy też płynność ponownie szybko zniknie z rynku.
Rok po znaczącym załamaniu z 10 października 2025 roku widać, że rynek kryptowalut odbudowuje się, ale nie w równym tempie. Bitcoin i Ethereum odnotowały wyraźną poprawę płynności, a warunki handlu tymi aktywami są obecnie bardziej stabilne. Ich ceny nadal pozostają jednak znacznie niższe niż przed wyprzedażą. Rynek jest więc w lepszej kondycji niż rok temu, ale pełne odbudowanie jeszcze nie nastąpiło.
W przypadku wielu altcoinów sytuacja wygląda jednak inaczej. Płynność pozostaje niższa, a większe transakcje nadal mogą znacząco wpływać na ich ceny. Większość altcoinów jest ponadto notowana znacznie poniżej swoich wcześniejszych maksimów cenowych, a powrót do poprzednich poziomów pozostaje na razie odległą perspektywą. Kluczowe będzie to, czy kapitał stopniowo powróci również do mniejszych kryptowalut i czy rynek zdoła utrzymać odpowiednią płynność podczas kolejnych wahań.
Warto pamiętać, że cena pokazuje wynik ostatniej transakcji. Płynność podpowiada jednak, jak może zakończyć się następna.
Zainwestuj z Fumbi już dziś
Wykorzystaj potencjał kryptowalut w prosty, bezpieczny i efektywny sposób. Zacznij inwestować z Fumbi już od kwoty 10 €. Algorytm Fumbi w Fumbi Index Portfolio śledzi za Ciebie ruchy rynku kryptowalut. Jeśli chcesz tworzyć własne portfele krypto, wybierz produkt Zaawansowane Portfolio, gdzie masz dostęp do ponad 120 kryptowalut oraz szablonów stworzonych przez nasz zespół, obejmujących różne obszary rynku krypto.
OTWÓRZ PROFILNatknąłeś się na termin, którego nie rozumiesz? Nie martw się! Wszystkie ważne pojęcia związane z kryptowalutami znajdziesz w jednym miejscu w naszym nowym Słowniku Fumbi.