Uniswap – zdecentralizowana giełda bez granic

W następnym blogu przedstawimy wam kolejne kryptoaktywo, które jest częścią naszego dynamicznego portfolio – zdecentralizowaną giełdę Uniswap. Uniswap jest obecnie najpopularniejszą zdecentralizowaną giełdą, zbudowaną na blockchainie Ethereum.

Powstanie Uniswap

Koncepcja zdecentralizowanej giełdy Uniswap narodziła się z pomysłu, który już w 2016 roku przedstawił Vitalik Buterin, założyciel platformy smart kontraktów Ethereum. Buterin zaproponował stworzenie zdecentralizowanej giełdy działającej na innym blockchainie, wykorzystującej metodę automatycznego animatora rynku (AMM) z określonymi unikalnymi właściwościami. Metoda ta miała zastąpić tradycyjne księgi zleceń giełdowych (order books).

Rok później pomysł ten przejął obecny założyciel Uniswap, Hayden Adams, i rozpoczął pracę nad przekształceniem go w funkcjonalny zdecentralizowany protokół. Po uzyskaniu różnych grantów oraz dotacji w wysokości 100 000 USD od Ethereum Foundation, Adamsowi udało się oficjalnie uruchomić zdecentralizowaną giełdę Uniswap w listopadzie 2018 roku.

Adams początkowo obawiał się nie tylko podstawowego bezpieczeństwa projektu, ale także relacji z potencjalnymi inwestorami – zastanawiał się, jak przekonać ludzi do przeprowadzania transakcji wyłącznie za pomocą smart kontraktów, bez udziału stron trzecich.

Dzięki swojemu unikalnemu rozwiązaniu problemu wysokich spreadów dla mało płynnych aktywów, Uniswap szybko zyskał popularność wśród traderów na całym świecie. Każdego dnia na tej platformie realizowane są transakcje o wartości setek milionów dolarów, a całkowita wartość aktywów zablokowanych w protokole wynosi ponad 7,5 miliarda USD.

Czym jest Uniswap?

Uniswap jest zdecentralizowanym protokołem open source przeznaczonym do wymiany zarówno płynnych, jak i mniej płynnych aktywów, który został zbudowany na blockchainie Ethereum. Realizacja transakcji za pośrednictwem tego protokołu nie opiera się na tradycyjnych księgach zleceń ani na żadnych scentralizowanych podmiotach. Główną zaletą zdecentralizowanych giełd jest to, że nie wymagają od użytkowników weryfikacji tożsamości (KYC).

Uniswap opiera się na zdecentralizowanym modelu, w którym uczestnicy rynku gromadzą swoje wolne aktywa w tzw. pulach płynności (LP). Na podstawie tych pul tworzony jest automatyczny mechanizm ustalania ceny, zależny od dostępnej ilości aktywów w danej puli.

Ponieważ Uniswap jest giełdą zdecentralizowaną, dodanie nowego tokena do obrotu nie wymaga żadnego centralnego procesu zatwierdzania. W praktyce można na Uniswapie notować dowolny token ERC-20, o ile istnieje dla niego odpowiednia pula płynności. Dzięki temu Uniswap jest idealnym miejscem do handlu nowymi i mniej płynnymi tokenami.

Jak działa Uniswap?

Obecnie na rynku kryptowalut istnieją dwa główne rodzaje giełd: giełdy scentralizowane i zdecentralizowane.

Giełdy scentralizowane działają jako pośrednicy przy kupnie i sprzedaży kryptoaktywów. Większość z nich wymaga przejścia procedury Know Your Customer (KYC), co oznacza, że użytkownicy muszą zweryfikować swoją tożsamość przed zawarciem jakiejkolwiek transakcji. Giełdy te oferują również usługi przechowywania aktywów, przez co wielu inwestorów pozostawia swoje środki bezpośrednio na giełdzie, narażając się na różne ryzyka.

Z kolei zdecentralizowane giełdy, takie jak Uniswap, nie posiadają centralnego pośrednika. Wszystkie transakcje są realizowane bezpośrednio pomiędzy uczestnikami rynku przy wykorzystaniu smart kontraktów. Cała koncepcja zdecentralizowanej giełdy polega na zastąpieniu tradycyjnej architektury giełdowej rozwiązaniem zwanym Automated Market Maker (AMM).

Automatyczni animatorzy rynku (AMM) są reprezentowani przez smart kontrakty zarządzające pulami płynności, z których mogą korzystać traderzy. Cena każdego aktywa notowanego na zdecentralizowanej giełdzie jest ustalana przez AMM na podstawie podaży i popytu przy użyciu zaawansowanych algorytmów komputerowych.

Pule płynności zawierają różne rodzaje aktywów kryptowalutowych. Każdy inwestor może zdeponować w protokole na przykład Ethereum (ETH) i Uniswap (UNI), a następnie otrzymywać pasywny dochód z opłat transakcyjnych za każdym razem, gdy ktoś wymieni ETH na UNI lub UNI na ETH.

Główne zalety Uniswap

Do głównych powodów rosnącej popularności zdecentralizowanej giełdy Uniswap należą:

• Non-custodial – W przeciwieństwie do giełd scentralizowanych, Uniswap opiera się na założeniu, że właściciele aktywów ponoszą pełną odpowiedzialność za zarządzanie swoimi środkami. Traderzy korzystają z protokołu za pośrednictwem zewnętrznych portfeli, nad którymi mają pełną kontrolę.
• Eliminacja KYC – Uniswap jest idealnym wyborem dla osób, które nie chcą przechodzić weryfikacji na giełdach i starają się chronić swoją prywatność. Uniswap nie wymaga żadnej identyfikacji za pomocą dowodu osobistego, prawa jazdy czy paszportu.
• Dostęp do nowych kryptoaktywów – Dzięki temu, że notowanie nowych tokenów na Uniswapie nie podlega żadnemu długotrwałemu procesowi selekcji, nowe kryptoaktywa o wysokim potencjale wzrostu trafiają na giełdę niemal natychmiast.
• Niskie opłaty – Uniswap oferuje znacznie niższe opłaty niż większość scentralizowanych giełd. Obecnie opłata w protokole wynosi 0,3%. W praktyce jednak koszty są często wyższe, głównie ze względu na opłaty gas w sieci Ethereum. Problem ten mogą w przyszłości rozwiązać rozwiązania drugiej warstwy Uniswap na Ethereum lub przejście Ethereum na zaktualizowaną wersję Ethereum 2.0.
• Przyjazny interfejs użytkownika – Uniswap jest wizualnie jedną z najprostszych i najbardziej przejrzystych giełd na rynku. Nie wymaga tworzenia zleceń ani skomplikowanej konfiguracji poleceń handlowych.

Pule płynności i dostawcy płynności

Każda pula płynności w protokole Uniswap jest miejscem handlu dla pary tokenów ERC-20. Za każdym razem, gdy tworzona jest nowa pula płynności, jej początkowa wartość wynosi 0 – nie zawiera żadnych aktywów. Ponieważ Uniswap jest protokołem open source, każdy może zostać dostawcą płynności.

Główne wyzwanie zdecentralizowanych protokołów, takich jak Uniswap, polega właśnie na crowdsourcingu płynności. Na tych platformach kluczową rolę odgrywają dostawcy płynności, którzy deponują swoje aktywa w pulach. Dostawcy płynności wpłacają do smart kontraktów dwa rodzaje tokenów o równoważnej wartości (np. ETH i token ERC-20 lub dwa tokeny ERC-20), które zarządzają pulami płynności.

Smart kontrakt emituje dla dostawcy płynności token płynności reprezentujący jego udział w całej puli. Tokeny te można w dowolnym momencie wymienić z powrotem na odpowiadający im udział w puli płynności.

Jeśli traderzy chcą handlować określoną parą walutową, płacą opłatę za dostęp do puli płynności, która jest następnie dzielona pomiędzy dostawców płynności proporcjonalnie do ich udziału w całkowitej wartości puli. Dzięki temu dostawcy płynności otrzymują pasywny dochód za udostępnianie swoich aktywów.

Ustalanie cen na Uniswap

Uniswap wykorzystuje narzędzie o nazwie „Pricing Oracle” do pozyskiwania danych transakcyjnych i agregowania cen poszczególnych par handlowych. Pricing Oracle to zdecentralizowany system, który jest w pełni odporny na manipulacje cenowe ze strony podmiotów zewnętrznych.

Na przykład, jeśli trader chce kupić ETH za USDT, musi uzyskać dostęp do puli płynności ETH/USDT, aby zrealizować transakcję. Warto przypomnieć, że pula płynności została zaprojektowana tak, aby utrzymywać równowartość ETH i USDT oraz zapewniać stałą równowagę.

Jeśli z puli płynności zostanie usunięta określona ilość ETH, spowoduje to spadek podaży ETH w danej parze handlowej, co następnie doprowadzi do wzrostu ceny ETH względem USDT.

Pricing Oracles gromadzą wszystkie te dane transakcyjne i agregują je w celu ustalenia ceny każdej pary handlowej dostępnej na platformie Uniswap.

Potencjalne ryzyka

Korzystanie ze zdecentralizowanych giełd wiąże się również z następującymi ryzykami:

• Oszukańcze projekty – Chociaż dostęp do nowych aktywów o niskiej kapitalizacji rynkowej może być czasami zaletą, nie zawsze tak jest. Ponieważ na Uniswap może trafić praktycznie każdy token ERC-20, istnieje duże prawdopodobieństwo obecności wielu oszukańczych projektów. Dlatego podczas handlu nowymi tokenami należy zachować ostrożność i wcześniej zebrać więcej informacji o danym aktywie.
• Niepowodzenie transakcji – Jest to jedno z niepożądanych zjawisk towarzyszących zdecentralizowanym giełdom. Może wystąpić na przykład wtedy, gdy opłata gas związana z wykonaniem smart kontraktu została ustawiona zbyt nisko, przez co walidatorom nie opłacało się przetwarzać transakcji. Problem ten może również wynikać z braku płynności w pulach, jednak dotyczy głównie tokenów o niskiej kapitalizacji rynkowej.
• Obawy regulacyjne – Potencjalnym ryzykiem dla zdecentralizowanych giełd w przyszłości mogą być regulatorzy, którzy mogą próbować uznać korzystanie z takich platform za nielegalne.

Natywny token sieci – UNI

Token $UNI jest natywnym tokenem protokołu Uniswap, który zapewnia swoim posiadaczom różne korzyści. Na przykład posiadacze tokenów UNI mają prawo uczestniczyć w głosowaniach dotyczących zmian w protokole.

W momencie uruchomienia protokołu wyemitowano 1 miliard tokenów, z czego 60% zostało rozdysponowane pomiędzy istniejących członków społeczności, a pozostałe 40% będzie dostępne dla członków zespołu, inwestorów i innych zainteresowanych stron w ciągu najbliższych 4 lat.

Końcowe przemyślenia

Uniswap jest stosunkowo nowym, ale jednocześnie innowacyjnym protokołem wymiany, który umożliwia praktycznie każdemu użytkownikowi posiadającemu portfel obsługujący sieć Ethereum wymianę tokenów bez interakcji z centralnymi podmiotami.

Mimo że Uniswap nadal ma swoje ograniczenia i niedoskonałości, technologia zdecentralizowanej wymiany może w przyszłości mieć znaczący wpływ na handel tokenami w świecie kryptowalut.

Inwestuj z Fumbi już dziś

Jeśli rozważasz inwestowanie w kryptowaluty, Fumbi jest właśnie dla ciebie. Nasze portfolio zarządzane algorytmicznie dokładnie śledzi ruch cen na rynku kryptowalut.

Firma Fumbi jest pierwsza w swoim rodzaju, ponieważ oferuje kryptowaluty szerokiej publiczności, nawet przy niewielkiej inwestycji. Inwestowanie w kryptowaluty za pośrednictwem Fumbi jest bardzo proste i minimalizuje ryzyko.

Możesz zacząć już od wpłaty 10 € / 50 zł.

Natrafiłeś w tekście na pojęcie, którego nie rozumiesz? Nie szkodzi, wszystkie ważne pojęcia związane z kryptowalutami znajdziesz w jednym miejscu w naszym Słowniku Fumbi.